Boren op het juiste toerental

Of je nu boort in hout, steen, metaal of een ander materiaal, het juiste toerental is belangrijk. Hoe ver druk je die knop op de handgreep in? Boren op het juiste toerental gaat niet alleen sneller en met minder inspanning, het spaart ook je boor en geeft een mooier resultaat.

Het juiste toerental bij het boren is afhankelijk van 3 dingen

In dit artikel gaan we uit van het meest voorkomende type boor: de spiraalboor, die je gebruikt om niet al te grote gaten te boren. Wat het ideale toerental is voor verschillende klussen hangt af van:

Hoe harder het materiaal, hoe hoger het toerental… maar niet altijd

Als vuistregel geldt dat je in zachte materialen, zoals bijvoorbeeld vurenhout, het best op een laag toerental boort. Meer snelheid heb je immers niet nodig, en kalmpjes werken helpt om de boormachine goed onder controle te houden. Hardere materialen als hardhout, staal en steen vragen om een hogere boorsnelheid. Maar in RVS moet je juist weer op een niet te hoog toerental boren. Dit materiaal heeft de lastige eigenschap om nog harder te worden als het wordt verhit. Boor in RVS liever te langzaam dan te snel, en druk de knop wat verder in wanneer de boor begint te ‘happen’. Boren in glas doe je zo langzaam mogelijk om breuk en barsten te voorkomen.

De boordiameter

Hoe groter het gat dat je gaat boren, hoe harder de boormachine moet werken, met als logisch gevolg dat je een hoger toerental nodig zult hebben om de klus te klaren. Dat is niet altijd ideaal. Zachthout kan bijvoorbeeld snel brandplekken krijgen door de warmteontwikkeling. En tenzij je over een kolomboormachine beschikt, wordt het moeilijker een perfect recht gat op precies de juiste diepte te boren, zeker in harde materialen. Daarom is het een goede praktijk om grote boorgaten altijd voor te boren met een kleinere boordiameter.

Het materiaal van het boortje

Vooral wanneer je je boortjes intensief gebruikt, kan ook het materiaal waarvan ze gemaakt een overweging zijn voor het juiste toerental. HSS (High Speed Steel) is een taai materiaal, dat zowel voor hoge als lage boorsnelheden geschikt is. Hm (Hardmetaal) boren zijn nog harder en slijtvaster en geschikt voor nog hogere snelheden, maar ze zijn ook brozer en kunnen bij verkeerd gebruik breken. Bij steenboren is de punt aan de boorschacht gesoldeerd. Bij extreme hitte kan het soldeersel loslaten, en blijft het puntje achter in het gat. Een steenboor op het hoogste toerental laten draaien om te proberen met geweld een gat in beton te boren, is bijvoorbeeld geen goed idee.

Het juiste toerental voor gevorderden

Professionals – vooral in de industrie – maken gebruik van een formule om het toerental te berekenen: ω = v * 1000 / (π * d).

In deze formule is v de snelsnijheid. Dit is de gewenste draaisnelheid van de boor, uitgedrukt in meters/minuut. Omdat de snijsnelheid aan de buitenkant van de boor wordt gemeten, is hij mede afhankelijk van de boordiameter. Uit de v en de d (de diameter van de boor in mm), kan vervolgens de ω (het juiste toerental in omwentelingen per minuut) worden afgeleid. Wil je het naadje van de kous wil weten, dan vind je in dit Wikipedia artikel meer uitleg en berekeningstabellen. En wie geïnteresseerd is in tips voor probleemloos boren in de meest uiteenlopende materialen, biedt de Kliumblog een schat aan informatie.

  • WordPress
  • Google Plus
  • Facebook

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *