Wat maak je met een bovenfrees?
Een bovenfrees is een veelzijdige machine, waarmee je allerlei decoratieve en functionele afwerkingen in hout kunt maken. Een aantal mogelijkheden:
- decoratieve profielen, gleuven en sierranden
- sponningen voor ramen en kozijnen
- uitsparingen voor scharnieren
- houtverbindingen, zoals zwaluwstaartverbindingen of pen-gatverbindingen
- letters, logo’s en andere vormen
Hoe werkt een bovenfrees?
Een bovenfrees stuur je over een werkstuk. De snel roterende frees maakt een inkeping in de gewenste vorm en de ingestelde diepte. Dit gereedschap dankt zijn veelzijdigheid aan de verschillende frezen die je kunt monteren. Deze zijn onder te verdelen in twee groepen: groeffrezen en afkantfrezen. Met groeffrezen maak je sleuven in verschillende vormen, afhankelijk van de gebruikte frees. Afkantfrezen gebruik je om aan de rand van het werkstuk een sierprofiel of een verbindingsprofiel aan te brengen.
Zo werk je met een bovenfrees
- Klem het te bewerken materiaal goed vast in de werkbank.
- Monteer de gewenste frees en draai deze vast met de bijgeleverde spansleutels.
- Vervolgens zet je de machine op het werkstuk, ontgrendel het freesmechanisme tot de frees het oppervlak raakt en vergrendel opnieuw.
- Stel nu de freesdiepte in zoals aangegeven in de gebruiksaanwijzing.
- Start de machine en laat hem op toeren komen.
- Wanneer het toerental dat je hebt ingesteld is bereikt, duw je de machine op het werkstuk en beweegt hem over het profiel dat je wilt aanbrengen of de rand die gaat affrezen. De truc is om niet te snel, maar ook niet te langzaam te frezen. Te snel werken levert een slordig eindproduct, maar hoe langzamer je freest, hoe heter het hout wordt, wat het resultaat ook minder mooi kan maken. Als je diepe gleuven freest, maak deze dan liever in twee keer.
- Wil je een groef maken in het midden van een werkstuk, plaats de machine dan op de beginplaats voordat je hem aanzet. Laat vervolgens de frees geleidelijk in het materiaal zakken tot de ingestelde freesdiepte.
- Gebruik een parallelaanslag om kaarsrechte groeven en kantafwerkingen te frezen en een cirkelgeleider voor perfecte cirkels.
Veilig werken met een bovenfrees
Een bovenfrees werkt met een onbeschermd en snel roterend mes, wat veiligheidsrisico’s met zich meebrengt voor de gebruiker.
- Controleer of het werkstuk stevig vastgeklemd is en niet kan verschuiven onder het frezen.
- Bescherm jezelf met een veiligheidsbril en een stofmasker en draag geen loshangende kleding of sierraden.
- Gebruik altijd scherpe frezen en maak ze na gebruik schoon. De frezen kun je het best bewaren in een speciale frezenhouder om bot worden te voorkomen.
- Haal altijd de stekker uit de stopcontact wanneer je een nieuwe frees wilt monteren. Check of de frees goed vastzit voordat je de machine aanzet.
- Volg de aanwijzingen in de handleiding voor het onderhoud aan de freesmachine.
Naast een bovenfrees bestaan er nog andere freesmachines voor uiteenlopende werkzaamheden. Lees meer in Alles wat je moet weten voor je een bovenfrees of andere freesmachines koopt.
